Over Heikant

"Heikant is een relatief jong grensdorp in de Zeeuws-Vlaamse gemeente Hulst. Het dorp bestaat uit lintbebouwing langs de weg Koewacht - Sint Jansteen. Op 1 januari 2008 telde Heikant 1136 inwoners."

 

 

"Heikant ligt op de overgang van klei naar zandgronden en wordt aan de zuidzijde begrensd door bospercelen, aan de noordzijde domineert het polderlandschap."

 

 

"De kern van het dorp concentreert zich rond de kerk, die gebouwd werd in 1931. Heikant beschikt over een basisschool, gemeenschapscentrum een sport- annex speelveld. Tot 1970 behoorde het dorp tot de gemeente Sint Jansteen."

 

 

"Heikant ontwikkelde zich als lintdorp, totdat alle gaten in de bebouwing waren opgevuld. Vanaf het eind van de jaren negentig van de vorige eeuw werd het dorp uitgebreid met het nieuwbouwplan De Vlasbloem."

 

 

Geschiedenis

 

Waar nu het dorp Heikant ligt, is tot in de negentiende eeuw sprake van verspreide bebouwing. De eerste huizen in dit gebied stonden in de Wildelandenpolder, langs de Hellestraat of Sleutelstraat (nu Ellestraat) en de dijk van de Ferdinanduspolder (nu Julianastraat). De Wildelandenpolder kwam tot stand op de uitgestrekte heidegronden die de overgang vormden van de zandige gronden van het Land van Waas naar de lager gelegen veen- en kleigronden rond de stad Hulst.

 

Toen in 1664 de grens werd vastgesteld tussen Nederland en Belgie, werd de grens van de Wildelandenpolder niet nauwkeurig beschreven. Dat had tot gevolg dat tot 1722 het gezag over die polder werd betwist door de bestuurders van Hulster Ambacht, St. Jansteen en Stekene. In laatstgenoemd jaar werden deze bestuurders het eens en werd de zuidelijke grens definitief vastgesteld. De Wildelandenpolder kwam onder het gezag van Hulsterambacht. De Hellestraat of Sleutelstraat vormde de grens tussen dat Hulster Ambacht en de onafhankelijke heerlijkheid St.Jansteen. In 1815 werden nieuwe gemeentegrenzen getrokken. De heerlijkheid St.Jansteen werd met de polders Wildelanden, Ferdinandus, Absdale en Riet- en Wulfsdijk opgenomen in de gemeente St.Jansteen. Bij de herindeling van 1970 werd deze gemeente opgenomen in de nieuwe gemeente Hulst.

 

Toen D.W.C. Hattinga in 1764 een kaart van Hulsterambacht maakte, tekende hij in het gebied gelegen tussen de Hellestraat en Drie Hoefijzers negentien huizen. In 1832 is het aantal huizen aldaar opgelopen tot 59. Ten oosten van de Ellestraat in het gebied ter weerszijde van de Rijkestraat (nu Vlasstraat) staan op dat moment 19 huizen.

 

De bewoners van dit gebied vonden een bestaan in de landbouw en vanaf de negentiende eeuw ook in de vlasnijverheid. Deze nijverheid werd na 1900 steeds belangrijker onder invloed van het dauwrootproces. Een hoogtepunt werd bereikt tijdens de Eerste Wereldoorlog, toen de Belgische vlasnijverheid was uitgeschakeld. Maar al in de jaren '20 van de vorige eeuw bleken de kleine vlasbedrijven nauwelijks levensvatbaar te zijn en ontstond er werkeloosheid onder de bevolking. De crisis halverwege de zestiger jaren betekende het definitieve einde van de kleine vlasbedrijven. In die tijd vonden we vooral in het buurtschap "'t Hoekske" nog zwingelstallen en werden de open terreinen tussen de bossen gebruikt voor het dauwroten van vlas. Dat de werkeloosheid onder de arbeiders in de jaren '30 als een probleem werd ervaren, spreekt vanzelf. Bij de bouw van de R.K. Kerk te Heikant in 1931 verleende het gemeentebestuur subsidie onder voorwaarde dat er werkelozen zouden worden ingeschakeld bij de ophoging van het terrein waarop die kerk met pastorie zou worden gebouwd. Later werden te Heikant nog een basisschool "De Heidepoort" en een gemeenschapscentrum gebouwd, dat de naam "'t Heike" kreeg.

 

Diverse oude namen bestaan ook nu nog: (H)ellestraat, Kemelstraat en Magdalenastraat, maar er zijn er ook verdwenen: Sleutelstraat, Polderstraat, Moerstraat, Rijkestraat, Barbogaart, de Maate, het Gedelfte, de Puttingen en het Witte Zand. De Drie Hoefijzers werd in 1722 aangeduid als "het heijmoleke", een gebied waar toen nog een berg lag waarop eens de heijmolen te zien was. In het poldergebied tussen Heikant en St Jansteen bevinden zich langs de Oude Drijdijck nog enkele welen die ontstonden door dijkbraken in 1715 toen de aangrenzende polder van Absdale nog niet was ingedijkt en de Drijddijck nog de Zeedijk heette.

 

 

Heden

 

Heikant is nog een klein en relatief jong grensdorp met rond de 1200 inwoners, gesitueerd langs de doorgaande weg Koewacht/Sint-Jansteen.

 

Het wordt in hoofdzaak gekarakteriseerd door z'n lintbebouwing, met aan de zuidzijde aantrekkelijke bospercelen en aan de noordzijde een fraai polderlandschap; Heikant ligt op de overgang van klei- naar zandgronden. De kern wordt voornamelijk gevormd door de bebouwing rond de kerk, waar zich tevens de school, het gemeenschapscentrum en het sportveld bevinden.

 

Eind de jaren '80 en begin de jaren '90 van de 20e eeuw was de nieuwbouw terug te vinden in de kern, maar vooral ook in de straten buiten de kern, waar de "gaten" in de lintbebouwing volgebouwd werden. Aan dit gegeven is begin de jaren negentig de relatief sterke toename van de bevolking toe te schrijven. Doordat midden de jaren '90 de lintbebouwing en de bestemmingsplannen bijna geheel waren volgebouwd, kreeg Heikant te maken met stagnatie in nieuwe vestigingen. Aan het begin van het nieuwe millennium zijn we echter verheugd met het feit, dat gestart is met het nieuwe uitbreidingsplan "De Vlasbloem". Deze bouwactiviteiten hebben evenals die van eind jaren '80/ begin jaren '90 een positief effect gehad op het inwoneraantal.

 

Rond 2009 werd begonnen met de exploitatie van het nieuwe uitbreidingsplan tussen de Polenlaan, Magdalenastraat en Julianastraat onder de werktitel "Julianahof". Een ontwikkeling waarbij Heikant verder kan groeien. Momenteel krijgt "De Weverij" gestalte.